Groothandel floreert dankzij Business Intelligence

Drie groothandels laten zien wat Business Intelligence oplevert: gekoppelde scorecards van hoog tot laag bij een wereldwijde groothandel in industriële automatisering, een marketing-intelligencesysteem bij een staalgroothandel en dagelijkse in plaats van maandelijkse rapportages bij een farmaceutische groothandel.

De kern in het kort

  • Een groothandel met ruim vijftig vestigingen koppelde scorecards van holdingniveau tot de individuele medewerker en testte ze eerst in drie landen.
  • BI maakte de groothandel niet beter dan de concurrenten, maar bleek onmisbaar om snel bij te sturen en te overleven.
  • Een staalgroothandel breidde BI uit met marketing intelligence: ruim honderd gebruikers krijgen alerts over nieuws dat voor het bedrijf van belang is.
  • Een farmaceutische groothandel met 75.000 binnenkomende orders per dag stuurt op ruim twintig indicatoren die zijn afgeleid van een strategiekaart.
  • De overstap van maandelijkse naar dagelijkse rapportages maakte veranderingen in bestelpatronen veel eerder zichtbaar.

De drie groothandelcases vergeleken

Elke groothandel zet BI voor een ander doel in.

Wat is gebouwd

Wat het opleverde

Industriële automatisering

Gekoppelde scorecards, hoog tot laag

Snel bijsturen, marktaandeel behouden

Staal

Marketing intelligence met alerts

Kansen en bedreigingen eerder in beeld

Farmacie

Datawarehouse, dagelijks ververst

Dagelijks inzicht in omzet en prognose

Case 1: een wereldwijde groothandel in industriële automatisering

Een wereldwijde groothandel in industriële automatisering, met ruim vijftig vestigingen en meer dan honderd agentschappen, levert duizenden producten en diensten rond het thema ‘motion en control’. De onderneming heeft kwaliteitscertificaten zoals ISO 9001 en 14001 en heeft kwaliteit ook in de dagelijkse praktijk hoog in het vaandel. Rond de eeuwwisseling dacht de directie grondig na over een model voor performance management, om kwaliteit en klantgerichtheid verder op te voeren in een steeds dynamischer business-to-businessmarkt met hevige concurrentie.

Twee aspecten speelden een grote rol in de overwegingen:

  • het nieuwe systeem moest van hoog tot laag worden gebruikt, met de nadruk op het medewerkerniveau;
  • het moest de cyclus van doelstellingen, acties, resultaten en evaluatie ondersteunen.

Een bedrijfsbrede informatieanalyse

Na enkele maanden gedegen voorbereiding, waaronder een bedrijfsbrede informatieanalyse, begon het bedrijf met de bouw van het Business Intelligence-systeem, aangevuld met een balanced scorecard-toepassing inclusief organisatiecockpit. De scorecards werden gevuld met onder meer financiële informatie, klant- en medewerkerstevredenheid, marktaandeel, cross-selling, aantal klachten, servicegraad en de mate waarin medewerkers en managers bijdroegen aan het realiseren van de organisatiestrategie.

Eerst op kleine schaal experimenteren

Toen de resultaten zichtbaar werden, is het systeem op kleine schaal uitgerold en getest, in drie van de vijftig landen. De doelstellingen per medewerker en de medewerkersgesprekken werden gekoppeld aan taken en verantwoordelijkheden, prestatiebeloning, de doelstellingen op hogere niveaus, de missie en het voortbrengingsproces. Op hogere niveaus gebeurde hetzelfde, waardoor een aaneengeschakelde en uniforme manier van besturen ontstond.

Het systeem voldeed aan de verwachtingen

Na de proefperiode in drie landen kregen de andere vestigingen en de holdingdirectie de beschikking over het systeem. De managing directors van de landen en de holdingdirectie merkten al snel dat het aan de verwachtingen voldeed. Ontwikkelingen in de markt noodzaakten het bedrijf de levertijd verder te verkorten en het marktaandeel te verhogen. Door de aan elkaar gekoppelde scorecards, van hoog tot laag, pakten het lagere management en de medewerkers de boodschap snel op.

Een onmisbaar strategisch instrument

Hoewel de onderneming niet direct in economische zin profiteerde, want ten opzichte van de concurrenten verbeterden de resultaten niet, bleek het BI-systeem een onmisbaar strategisch instrument om snel te kunnen bijsturen en te overleven.

Zonder het Business Intelligence-systeem zouden we veel marktaandeel hebben verloren en onze complexe processen veel minder op orde hebben. (Managing director Nederland)

Case 2: een staalgroothandel oogst met marketing intelligence

De staalgroothandel beschikte al enige tijd over een Business Intelligence-systeem met vooral interne informatie over de bedrijfsvoering. Enkele jaren geleden besloot het management, vanwege toenemende concurrentie en voortschrijdende technologie, tot de bouw van een marketing-intelligencesysteem als uitbreiding daarop.

  • Continu internet afstruinen: het systeem speurt voortdurend naar nieuws dat voor het bedrijf van belang is, zoals de overname van een leverancier door een andere, of staal uit Noordoost-China dat tegen gunstige prijzen op de Europese markt komt.
  • Publiceer en abonneer: ruim honderd actieve gebruikers geven via zelfbediening aan in welke onderwerpen ze geïnteresseerd zijn. Bij opvallende gebeurtenissen stuurt het systeem e-mailalerts naar de beslissers.
  • Aggregatie voor het management: op strategisch niveau wordt het nieuws regelmatig geaggregeerd, wat kan leiden tot een kans of een bedreiging in het ondernemings- of marketingplan.

Een illustratie: nieuws over een fusie tussen twee leveranciers kan onderdeel zijn van een algemene consolidatie in de leveranciersmarkt. ‘Dit levert kansen op (inkoopgemak) maar ook bedreigingen: leveranciers worden machtiger. Op basis van deze ontwikkelingen wordt het beleid aangepast, bijvoorbeeld door op zoek te gaan naar andere leveranciers’, aldus de marketinganalist.

De staalgroothandel, die met BI voorheen vooral de interne organisatie optimaliseerde, komt relevante kansen en bedreigingen in de buitenwereld nu veel sneller te weten en kan er eenvoudiger op anticiperen. Meer dan 50% van de medewerkers gebruikt het BI-systeem, ook om de zeer turbulente markt voor staal en andere metalen nauwlettend te volgen.

Case 3: een farmaceutische groothandel monitort dagelijks

Een farmaceutische groothandel met ongeveer duizend medewerkers, onderdeel van een groot Europees netwerk van groothandels, met 75.000 binnenkomende orders per dag, verbeterde haar informatievoorziening met BI. In korte tijd zijn de bedrijfsprocessen geanalyseerd met een strategiekaart, waaruit een set van ruim twintig betekenisvolle prestatie-indicatoren is gedestilleerd waarop het management wilde sturen.

Op basis daarvan ontwikkelde ICT een datawarehouse dat dagelijks werd ververst en vrijwel alle functies binnen de bedrijfsprocessen kon ondersteunen en in samenhang weergeven. Twee businessanalisten maakten de benodigde rapportages en een snel te interpreteren integraal dashboard, en voorzagen het management en kenniswerkers van ad-hocanalyses van hoge kwaliteit.

Het topmanagement ontdekte al snel de mogelijkheden. Het zag een uitstekend instrument om de klantgerichtheid te verhogen, de prestaties te verbeteren door er bovenop te zitten en de organisatie te ontwikkelen.

Van maandelijks naar dagelijks inzicht

Voorheen rapporteerde het bedrijf de omzet per maand. Door allerlei lastige bewerkingsslagen kwam die rapportage vaak pas rond de 15e van de volgende maand beschikbaar. Daardoor werd pas na lange tijd ontdekt dat bepaalde afnemers hun omzet opeens bij andere groothandels hadden ondergebracht.

Door slimme toepassing van BI en dagelijks ververste rapportages kregen de sales- en accountmanagers elke dag inzicht in de omzet. Doordat ook de dagelijks bijgewerkte prognose was opgenomen, kwamen veranderingen in het bestelpatroon van klanten veel eerder in beeld. Maandelijkse rapportages per afdeling maakten al snel plaats voor dagelijkse bedrijfsbrede rapportages, waardoor veranderingen in bestelpatronen, rendement, service en marktaandelen veel sneller werden opgemerkt.

Wat Diamond Decisions in deze drie cases ziet

In alle drie de cases werkt BI omdat het is verbonden met beslissingen: welke doelstellingen streeft een medewerker na, welke leverancier kiezen we, welke klant bellen we vandaag? Dat is het principe van business modeling. Het dataplatform volgt daaruit, niet andersom.

Verder lezen

Over de auteur

Daan van Beek

Daan van Beek

Daan is medeoprichter van Diamond Decisions en leidt de verdere groei. Hij helpt organisaties strategie te vertalen naar de dagelijkse praktijk met een mensgerichte benadering van datagedreven werken, en leert in elke sector waarin hij werkt iets nieuws.

Over Diamond Decisions

Diamond Decisions helpt organisaties beter te worden door betere beslissingen mogelijk te maken. We starten niet bij data, dashboards of AI, maar bij de beslissing die beter moet, en bouwen van daaruit terug naar KPI’s, data en technologie. Dat doen we in vier stappen: inspiratie en alignment, business modeling, analytics en dataplatform en datagedreven beslissers. Zo zorgen we dat BI en AI geen IT-project blijven, maar elke dag waarde opleveren.

Veelgestelde vragen

01

Wat levert Business Intelligence een groothandel op?

Sneller bijsturen. De cases laten drie vormen zien: doelstellingen die via gekoppelde scorecards elke medewerker bereiken, eerdere waarschuwing voor kansen en bedreigingen in de markt en dagelijks inzicht in omzet en bestelpatronen per klant.

02

Wat is het verschil tussen Business Intelligence en marketing intelligence?

Business Intelligence kijkt van oudsher naar binnen, naar de eigen processen en resultaten. Marketing intelligence kijkt naar buiten: het verzamelt en verspreidt nieuws over leveranciers, concurrenten en markten. De staalgroothandel combineerde beide in één systeem.

03

Waarom zijn dagelijkse rapportages beter dan maandelijkse?

Bij maandrapportages die halverwege de volgende maand verschijnen, ontdek je tot zes weken te laat dat een klant elders is gaan bestellen. Met dagelijkse cijfers en een dagelijkse prognose ziet een accountmanager de verandering binnen enkele dagen en kan hij nog handelen.

04

Is dit haalbaar voor een kleine of middelgrote groothandel?

Ja. De farmaceutische case begon met een strategiekaart en een twintigtal indicatoren, gebouwd door een klein team. Een kleinere groothandel kan beginnen met dagelijkse omzet en prognose per klant; dat alleen al laat vaak zien waar klanten weglopen.

Stuur sneller bij dan je markt verandert

Wil je weten welke beslissingen in jouw groothandel dagelijkse informatie verdienen? Neem contact op met Diamond Decisions.

Schrijf je in voor de Masterclass